Elementarne Wystawy elementarne

Wystawy elementarne

Żołnierze Wyklęci

Bracia Niezłomni. Leon Taraszkiewicz „Jastrząb”, Edward Taraszkiewicz „Żelazny”

Wystawa elementarna Bracia Niezłomni. Leon Taraszkiewicz „Jastrząb”, Edward Taraszkiewicz „Żelazny”, przygotowana przez Oddziałowe Biuro Edukacji Narodowej w Lublinie, została poświęcona dwóm spośród najbardziej rozpoznawalnych żołnierzy polskiego podziemia niepodległościowego walczących na Lubelszczyźnie w latach 1945–1951.

autor: Grzegorz Makus
koncepcja graficzna serii: Aleksandra Kaiper-Miszułowicz
opracowanie graficzne: Anna Łukasik
recenzja: dr Artur Piekarz

Na 15 planszach zaprezentowano dzieje braci – Leona Taraszkiewicza ps. Jastrząb, Zawieja (1925–1947) i Edwarda Taraszkiewicza ps. Grot, Żelazny (1921–1951), przedstawiając w porządku chronologicznym i przystępnej formie najważniejsze fakty z ich życia. Zważywszy na wielowątkowość losów obu partyzantów oraz skalę aktywności dowodzonych przez nich oddziałów, wystawa pozwala lepiej zrozumieć tragiczne losy członków polskiego podziemia niepodległościowego. Wykorzystano zdjęcia z Archiwum IPN, Archiwum Państwowego w Lublinie oraz zbiorów prywatnych, a niektóre fotografie i dokumenty zostały zaprezentowane po raz pierwszy.

Oddział partyzancki Obwodu DSZ-WiN Włodawa, dowodzony przez Leona Taraszkiewicza „Jastrzębia”, powstał wiosną 1945 r. w oparciu o struktury konspiracyjne 7. pp Leg. Obwodu AK Włodawa. W ciągu kilku miesięcy oddział rozrósł się do stanu około 30 osób (doraźnie wzrastał do 50-60 ludzi) i stał się jednym z najaktywniejszych w skali całej Lubelszczyzny. Styl dowodzenia „Jastrzębia” cechowały wyjątkowy dynamizm i brawura. Działania podejmowane przez partyzantów w powiatach włodawskim, chełmskim i ówczesnym lubartowskim skupiały się przede wszystkim na walce z grupami UB, WP i KBW, rozbijaniu posterunków MO, likwidowaniu informatorów aparatu bezpieczeństwa i obronie społeczeństwa przed plagą pospolitego bandytyzmu. Po śmierci dowódcy 3 stycznia 1947 r., komendę nad pozostałymi w podziemiu żołnierzami objął jego brat i zastępca – Edward Taraszkiewicz „Żelazny”. Nie ujawnił się podczas amnestii z 1947 r. i walczył z komunistami do 6 października 1951 r., kiedy to poległ podczas próby przebicia się przez kordon 600-osobowej obławy UB-KBW w miejscowości Zbereże.

210-804936
210-804939
210-804942
210-804945
210-804948
210-804951
210-804954
210-804957
210-804960
210-804963
210-804966
210-804969
210-804972
210-804975
210-804978
agnieszka.skura@ipn.gov.pl (81) 53 63 458